Rybnik – miasto położone w południowej Polsce, w województwie śląskim, największe miasto Rybnickiego Okręgu Węglowego. Rybnik jest siedzibą Subregionu Zachodniego.
Rybnik jest miastem na prawach powiatu składającym się z 27 dzielnic zamieszkiwanych przez 141,4 tys. mieszkańców oraz siedzibą powiatu rybnickiego ziemskiego. Zajmuje 14 miejsce na liście największych miast Polski wg powierzchni i 25 miejsce na liście największych miast polski wg ludności. Jest również na 9 miejscu pod względem wielkości w województwie śląskim wg ludności.
Po śląsku jak i w języku czeskim słowo rybnik oznacza staw rybny (analogicznie jak w języku polskim np. karmnik, paśnik). Rybnik położony jest na Płaskowyżu Rybnickim będącym częścią Wyżyny Śląskiej, na terenie Górnego Śląska. Najwyższym wzniesieniem jest Góra Grzybówka 291 m n.p.m. Przez miasto przepływają rzeki Ruda i Nacyna oraz kilka potoków.